Beş Örnek Kişi
Paul Malamud
Paul Malamud, ABD Dışişleri Bakanlığı Uluslar arası Enformasyon Programları Dairesi’nde yazı işleri görevlisidir.
Koşan Girişimci
|
Başarılı bir marka, hangi iş sektöründe olursa olsun, satışları arttırır. Ancak yeni bir iş için doğru markayı yaratmak, hayatınızı özetleyen bir ifade olabilir. Illinois eyaletindeki Peoria’da yaşayan girişimci Jennifer Wright-Tubbs’ın bu günlerde öğrendiği şey bu.
Bu yılın Mart ayında, bir reklamcılık geçmişi olan Wright-Tubbs, iRUNLIKEAGIRL markasıyla kendi konfeksiyonunu işletmeye başladı. Bu dikkat çekici logonun altında yatan fikir şu: Bu logo, okul bahçelerinde sıkça duyulan bir hakareti — kız gibi koşuyorsun — alıp, kadınlar için koşmanın ve kendilerini motive etmenin önemine dair gururlu bir bildiriye dönüştürmüştür. “(Bu slogan) Alındığında kesinlikle olumsuz bir yargıydı; ama daha olumlu bir şeye dönüştü,” diye ekliyor Wright-Tubbs.
“Bu slogan, kişinin yapmak zorunda olduğu günlük işlerinin, yaşamın güzelliklerinin ve getirdiği hayal kırıklıklarının arasında koşmasıyla, sağlık için koşmasıyla ve koşabildiği için koşmasıyla ilgili bir şey,” açıklamasını yapıyor yerel gazetesi Journal Star’a. Kendisi de çok azimli bir uzun mesafe koşucusu olan Wright-Tubbs, sloganın asıl amacının yaşamın birçok alanında başarılı bir biçimde koşmaları ve hayatın tadını çıkararak yaşamaları için kadınları motive etmek olduğunu söylüyor. “Bu bir yaşam biçimi, bir tür kim olduğumuz duygusu.” diye de ekliyor. Hızlı hareket etmeye yabancı olmayan Wright-Tubbs, 40 yaş üzeri kadınlara özel More Marathon’da ve iki hafta sonra da ünlü Boston Marathon’da tasarımlarını tanıttı. İşinin ilk birkaç haftasında on binlerce satış yaptı. Müşterilerinden bazıları “yaşını göstermeyen genç kız ruhu” taşıyan kadınlar, bazıları da erkeklerdi; ancak erkekler bu ürünü hayatlarındaki kadınlara alıyorlardı.
Iowa yerlisi olan Wright-Tubbs, üniversitedeki koşu yolunun etrafında bir mil yürümeye başlamış. Chicago’ya taşındıktan sonra da, 27 yaşında Chicago Maratonu’na katılıp daha uzun mesafeleri koşmuş. O zamandan bu yana sekiz maratona katılmış.
iRUNLIKEAGIRL Web sitesi, dünyanın her yerinden kadını, koşmanın bir kadına ne gibi yaralar sağlayabileceğini, dahası, enerjiyi, motivasyonu, heyecanı ve onları Wright-Tubbs’ın “coşkuyla koşmak” diye adlandırdığı şeye götürecek olan gözüpek ve sınır tanımayan davranışları keşfetmeye çağırıyor. Wright-Tubbs’ın işi daha yeni başlıyor. “İşin en zor yanı, şimdilik bununla sizin ilgilenmeniz,” diyor. Wright-Tubbs, Manhattan’a yeniden yerleşme sürecinde, nihayet genişlemeyi ve Web işleminden bir parekende satış dükkânına taşınmayı umuyor; böyle bir umut onun duygularını “ihtiyatlı bir güvenle” sarıyor. Wright-Tubbs’ın gelecekte markasını daha fazla Amerikan kasaba ve şehrine, belki de dünyaya tanıtabilmek gibi büyük planları var.
Yoksulların Doktoru
|
Paul Farmer sefalet içinde doğdu. Çocukluğu boyunca kalabalık ailesi ile birlikte Florida’daki bir seyyae ev parkında otobüsten bozma bir evde, bir çadırda ve bir yüzen evde yaşadı. Buna rağmen, kendisi dünyanın her yerindeki insanlara sağlık hizmeti ulaştırmakta önemli bir güç olmayı başardı.
1987’de Harvard’da bir tıp öğrencisiyken, Farmer Boston, arkadaşı Jim Yong Kim’le Partners in Health (PIH) adında, merkezi Boston’da bulunan bir vakıf kurup Haiti’de bir sağlık kliniği açtı. Yaklaşık 100,000 insana hizmet veren Haiti’deki bu klinik, dünyanın geri kalmış bölgelerinde hastalıklara karşı savaşan, aynı zamanda kapsamlı sosyal ve kendini geliştirme hizmetleri veren benzer klinikler için de örnek teşkil etmiştir. Partners in Health amaçlarını şöyle tanımlar: “modern tıp hizmetine en çok ihtiyaç duyanların bunlardan yararlanmasını sağlayıp umutsuzluğa karşı panzehir gibi hizmet etmek.” PIH modeli gezici sağlık kontrol birimleri, yoksul topluluklara tıbbi yardımda çalışan işçilere, kliniklere, okullara eğitim programları sunuyor, ayrıca karmaşık ilaç tedavilerini evde uyguluyor ve bulaşıcı hastalıklar üzerine de bir araştırma yapıyor. Farmer ve ortakları tarafından geliştirilmiş yenilikçi ilaç dozajı protokolleri Sibirya ve Peru gibi çok uzak yerlerde ilaç dirençli verem ve AIDS’ten kaynaklanan ölüm oranlarını azaltmıştır.
Tracy Kidder Farmer hakkında yazdığı Dağların Ötesindeki Dağlar isimli en çok satanlardan olan kitabında kendisinden “yoksulların doktoru” olarak söz etmiştir. Farmer, dünya çapında açlığı, hastalıkları ve gereksiz ölümleri azaltmayı umuyor. “İnsanları dünyanın sefalet içinde yaşayan kısmının ölmesine göz yummanın yanlış olduğuna ikna edebileceğimize inanıyorum,” diyor Farmer. “Bunu değiştirebiliriz.”
Son Moda Tasarımcısı
|
Thu Thien Dao ile Hue Thuc Luong çifti 1979’da Laos’tan ABD’ye geldiklerinde, kızlarının sekizi için de kurdukları hayalleri vardı. Aileleri Teksas Houston’da bir kuru temizleme ve terzihane dükkânı işletiyorlardı; ancak pek çok çalışkan göçmen gibi, onlar da çocuklarının iyi bir eğitim alıp hukuk ya da tıp okumasını istiyorlardı.
Ama altıncı kızları Chloe’nin başka bir fikri vardı. 10 yaşındayken, CNN televizyonunda gösterilen “Elisa Klensch ile Stil” isimli program Chloe’yi büyülemişti. Genç kız adayı olan Chloe, vidalar, pullar gibi artık malzemelerden takılar yaparak güzel tasarım tutkusunun izini aile garajında sürmeye başladı. Üniveristenin pazarlama bölümünde okurken, kendi hayalini gerçekleştirmek için bir yüksek okuldaki tasarım programına yazılıp ünivesiteyi bıraktı, sonra New York City Fashion Institute of Technology’ye gitti.
Chloe, geçenlerde San Jose Mercury News’e “Annemle babamı seviyorum,” demiştir. “Ama hayallerinizin peşinden gitmek zorundasınız. Yapmak istediğiniz şey için yaşamalısınız.”
New York seyahati, bir gece elbisesi işiyle sonuçlandı; Chloe küçük bir tasarım şirketi işletip aynı şirketi milyonlarca dolarlık bir işletmeye çevirmeyi başardı. 2000 yılında kendi tasarım butiğini açmak için Houston’a döndü, butiğine ailedeki sekiz kızdan esinlenerek “Lot 8” adını verdi. Abiye, günlük elbise ve spor giyimden oluşan bir koleksiyonu müşterilerinin hizmetine sunan Lot 8, artık Houston’ın en ünlü moda butiklerinden biri; ayrıca ülke çapında da tanınmaya başlıyor.
Chloe aynı zamanda, farklı tasarımcıların her hafta bir tasarım problemini çözmek için yarıştıkları Bravo TV’nin “Project Runway” adlı programında da yer alıyor. Chloe programın ikinci sezonunun galibi oldu ve kendi giysi tasarımlarını piyasaya sürmesini sağlayan, 1000 bin dolarlık bir ödül kazandı. “Herkes için bir şeyler tasarlıyorum,” diyor Chloe. “Herkes kendine yakışan giysiler giyebilmeli.”
Gelecek Vadeden Öğrenci
|
Anna Umanskaya sıradan bir Amerikan genci değil. Önclikle 18 yaşında, üstelik New York City’nin kasabalarından biri olan Brooklyn’daki bir dairede tek başına yaşıyor. Ayrıca bütün işlerini olağanüstü bir enerji ve azimle yapıyor.
Anna geçenlerde üniversite eğitimi için New York Times’tan burs kazandı. Bu özelliği, 1,400 başvuru içinden, başarılı oldukları için 2006’da burs almaya layık görülen 18 New York lise son sınıf öğrecisiyle paylaşıyor. Brandeis Üniversitesi’ne gitmesine olanak verecek 30,000 dolarlık bursun yanı sıra, Times kazananlara yaz için staj, bir diz üstü bilgisayar ve akademik danışmanlık da veriyor. Anna üniversitede uluslararası ilişkiler okumayı planlıyor.
ABD’ye 10 yaşındayken Moskova’dan büyük annesiyle birlikte gelen Anna’nın aile hayatı birbirinden uzakta yaşayan akrabalar ve çok sayıda taşınma yüzünden sıkıntılı geçmiş. Finally, she struck out on her own. Şimdi Brooklyn Franklin Delano Roosvelt Lisesi’nde son sınıf öğrencisi olan Anna, geçimini sağlamak için geceleri bir kafede garson olarak çalışıyor. Yine de sınıf birincisiyle arasında çok az bir fark var; ayrıca hem gönüllü olarak yaşlılarla çalışıp hem de kendi başına yaratıcı yazılar yazacak zamanı bulabiliyor. Geçen yıl, Brooklyn’ın liseli öğrenciler için açtığı yıllık Holocaust Remembrance Scholarship kompozisyon yarışmasında birinci olmuştu.
Anna Umanskaya’nın yaşamı buraya kadar Amerika’daki bildik göçmen öyküsünü yansıtıyor; zor günler, çok çalışmak ve talihin dönmesi. Anna, New York Times’a “Bunlar bana yetmedi,” diyor. “Hayallerimi gerçekleştirmek, Brandeis’e girmek ve değişiklik istediğimde dilediğim yerde olmak için daha fazlasını yaptım.”
Eski Mahkumların Danışmanı
|
Bazı kişilerin meslek sahibi olmak için gerçekten çok çalışması gerekir. Exodus Transitional Community’nin kurucusu Julio Medina’nın hikâyesi de şöyle: Çok zor yollardan geçti.
Gençliğinde uyuşturucu sattığı için tutuklanmak, Medina’nın hayatının 12 yılını hapiste geçirmesine neden oldu. Ancak deneyimleri ve New York State hapishane sisteminde dini temelli Exodus Group tarafından sağlanan danışmanlık hizmeti Medina’ya insanlara hizmet etmenin daha onurlu bir iş olduğunu gösterdi. 1996’da salıverilen Medina, madde bağımlıları ve AIDS hastalarına danışmanlık yapmaya başladı.
Nihayet kendini topluma dönmeye çalışan eski mahkumların sorunlarına adamaya karar verdi. Medina, serbest bırakılan pek çok hükümlünün daha sonra yeniden suç işlemeye başladığını kendi deneyimlerinden biliyordu. İş bulma güçlüğü, duygusal acılar, aile bağlarını kuramama, suç işlemeye başlamanın nedenlerinden bazılarıydı. Medina 1999’da Exodus Ulusötesi Topluluğu’nu kuracak fonu buldu. Bu topluluk, yeniden topluma uymakta sorun yaşayan eski mahkumların gerekli yardımı alabilecekleri bir yer.
Ana merkezi New York Doğu Harlem’de olan Exodus Transnational, bugün, hapis, bağımlılık ve evsizlikten çıkıp daha büyük hapse dönen 1.500’den fazla kadın ve erkeğe yardımda bulundu. Exodus bir kendini tanıma, danışmanlık, barınma ve iş referansı programı sunuyor, hatta bilgisayar eğitimi bile veriyor. ABD Çalışma Bakanlığının bir projesi olan Exodus, suç işleme eğilimlerini azaltarak, müşterilerinin yüzde 75’ini normal hayata dönebilecek konuma getirdiğini iddia ediyor (Ülke çapında, mahkumların üçte ikisi yeniden hapse giriyor.).
Medina, eski mahkumlara yardım edebilecek en iyi kişilerin yine eski mahkumlar olduğuna inanıyor. Bir gazetedeki röportajında, “Bana kalırsa, bu işi kimse aynı süreçten geçmiş kadınlarla erkeklerden daha iyi yapamaz.” demektedir. “Biz bu işlerin uzmanıyız. Bunu değiştirecek olan yine bizleriz.”
